İçeriğinize Nasıl Etkili ve Kaliteli Bir Başlık Bulursunuz?

Ürettiğiniz içerik ister bir blog yazısı, ister bir e-mail bülteni olsun, ne kadar okunduğunu etkileyen, yazıyı ilk saniyeden itibaren ilgi çekici kılan bir faktör başlık seçimi. Peki ilgi çeken, etkili bir başlık yazmak için ne yapmak gerek? Etkili bir başlık ne gibi özelliklere sahiptir?


Başlığınız, belirlediğiniz okuyucu kitlesi için çekici olmalı.

Başlıkların ilgi çekici olması gerektiği hepimizin aşina olduğu bir bilgi. Başlığın kimin için ilgi çekici olması gerektiği ise asıl dikkat edilmesi gereken nokta. Hedeflediğiniz okurların yaşı, sosyo-ekonomik durumu, mesleği gibi birçok farklı etken, aynı başlığı nasıl ifade ettiğinizi etkileyecektir. Nasıl iş insanlarına hitap eden bir içerikle, lise öğrencilerini hedef alan bir içerik dil ve ton bakımından farklıysa, başlık seçimleri de bu kitlelerin ilgisini çekecek, onların internet jargonuna paralel başlıklar olmalı. Üniversite öğrencilerini hedefleyen bir başlıkta 80’lerin ünlü bir dizisine atıfta bulunmak ne kadar etkisizse, anneleri hedef alan bir içeriğin başlığında ortaokul öğrencilerinin internet kısaltmalarını kullanmak da aynı derecede başarısız olacaktır.


Başlık, hitap ettiğiniz insanların istek ve ihtiyaçlarına cevap vermeli, onlar için değer yaratmalı. 

Hedef kitlenizin dilini konuşmak kadar, hedef kitlenizin öğrenmek istediği, meraklarını celbeden konularda başlıklar seçmek de önemlidir. Kimi zaman kendimizi anlamsız liste içerikleri okurken bulsak da, internet kullanıcıları için internetin bir bilgi edinme aracı olduğunu aklımızdan çıkarmamamız gerek. Hedef kitlemiz için değer yaratan başlıklar yazmak, içerik konusu belirlemek için de oldukça faydalı olacaktır. Örneğin anneleri hedef alan bir markanın blogunda, bu kitleye hitap edecek özelleşmiş başlıkların kullanılması hem markanın sektöründe otoritesini arttırmasına, potansiyel müşterileri tarafından daha bilinir ve güvenilir hale gelmesine ve arama motoru sonuçlarında daha fazla görünerek sitesine daha fazla müşteri çekmesine yardım edecektir. Hedef kitlenizin neyi öğrenmek isteyebileceğini hayal etmek de etkili bir başlık bulma sürecini kolaylaştırabilir. Örneğin dijital pazarlama konulu bir blog yazısında haftanın en çok paylaşılan sosyal medya gönderilerini derlediğinizi ve bu gönderilerle ilgili veriler paylaştığınızı varsayalım. Sektörle ilgilenen profesyonellerin okuduğu bu blogta bu yazıya “Sizin İçin Haftanın En Çok Paylaşılan Komik Videolarını Derledik” başlığı değil, “Haftanın En Çok Paylaşılan Sosyal Medya Gönderileri ve Bunlardan Öğrenebileceğiniz Stratejiler” gibi bir başlık koymak, hedef kitlenizin bu yazıya olan ilgisini arttıracaktır.


Gerekli anahtar kelimeleri okuyucuya doğal gelecek şekilde içermeli.

SEO performansı için başlık da önemli - peki nereye kadar? Başlığınızın yalnızca botlar için değil, okuyucu için de ilgi çekici olması gerektiğini unutmamak gerek. Özellikle sosyal medyada da paylaşılacak içerikler için başlığın önce insanlara hitap etmesi gerekiyor. Başlığınızda ilgili anahtar kelimeleri geçirmek avantaj sağlasa da, asıl SEO çabalarınızı içeriğin kendisine ve diğer teknik unsurlara kanalize etmek daha iyi bir fikir olabilir. 


Yaratıcı olmalı - ancak SEO performansını düşürecek kadar veya yazının içeriğini anlaşılamaz hale getirecek kadar değil.

Kullanıcı deneyimi anahtar kullanımından önce geliyor dedik, ancak burada da ne kadar yaratıcı bir başlığın uygun olacağını ölçüp tartmak gerekiyor. İnternette belirli bir içeriğe ulaşmak için onu arayabiliyor olmak ve başlığı görünce yazının içeriğini aşağı yukarı anlayıp ona göre gerisini okuyabilmek veya linke tıklayabilmek kullanıcılar için oldukça önemli. Duygusal ve biraz gizemli başlıklar insanların ilgisini çekse de, içeriğin konusuna dair hiçbir fikir vermeyen başlıklar sizi yarı yolda bırakabilir. 


Kısa ve anlaşılabilir olmalı. Fazla kompleks cümleler veya anlaşılması güç jargon kullanılmamalı.

Yazınız profesyonellere veya ilgili konunun uzmanlarına hitap etse bile, fazla teknik başlıklar kullanmak başarısızlıkla sonuçlanabilir. Okurların her zaman kolay olanı tercih edeceğini ve daha anlaşılır olan başlığa tıklayacaklarını varsayarak hareket etmek daha etkili başlıklar yazmanıza ilham olacaktır.


Okura, içeriği neden okumaları gerektiğine dair güçlü bir fikir vermeli.

İnternette ticareti yapılan en büyük şey ilgimiz ve dikkatimiz! Hepimiz gün içerisinde sayısız içerikle bombalanıyorken hangi başlığın üzerine tıklayacağımıza dair fazladan sebeplere ihtiyacımız var. Bir başlık, ilgili içeriği okuduğumuzda ne öğreneceğimize ve ne kazanacağımıza dair ipuçları vermeli. “Freelance çalışmaya başlamadan önce bilmeniz gereken yasal detaylar” gibi net bir başlık, konuyla ilgilenen okur kitlesine yazıdan ne öğrenileceğine dair bilgi verdiğinden, “Freelance iş hukukunda yeni düzenlemeler” gibi bir başlıktan daha etkili olacaktır. 


Okur kitlenizin internette nasıl aramalar yapacağını yansıtmalı.

Konunuza da bağlı olarak, hedeflediğiniz okurların bu yazdığınız içeriğe ihtiyaç duyduklarında internette hangi kelimeleri hangi cümle yapısıyla arayabileceklerini dikkate almak, başlığınızın performansını arttıracaktır. Bunu kendiniz aramalar yaparak, ilgili verileri ve anahtar kelimeleri inceleyerek ve okurlarla empati kurarak yapabilirsiniz. “Evde tiramisu yapımı”, “evde tiramisu nasıl yapılır,” “tiramisu tarifi” gibi farklı ifadelerden hangisinin daha iyi performans göstereceğine karar verip, başlığınızı böyle inşa edebilirsiniz. 


Daha önce iyi performans göstermiş başlıklardan ilham almalı.

İnternette yayınlanan içeriklere dair birçok veriyi hızla inceleyebilirsiniz - hangilerine çok tıklanmış, hangi yazılar daha uzun süre okunmuş, hangi içeriklerden hemen çıkılmış… Sitenizin analitiklerini incelemenin yanında mail aracılığıyla A/B testleri yaparak hangi başlıkların sizin okur kitleniz için daha yüksek performans gösterdiğini tespit etmeniz mümkün. “Nasıl yapılır,” başlıkları okurlarınızca daha çok tıklanıyorsa ona yönelebilir, hatta farklı araçları kullanarak aynı konulardaki başka sitelerde hangi yazılar (dolayısıyla da başlıklar) daha iyi performans gösteriyor diye araştırma yaparak bu içgörüleri başlıklarınıza yansıtabilirsiniz.


Başlığın uzunluğu teknik detaylara göre şekillenmeli.

Başlığınız arama motoru sonuç sayfasında nasıl görüntülenecek? Yazının linki sosyal medyaya konduğunda farklı mecralarda başlığın hepsi gözüküyor mu, kesiliyorsa nerede kesiliyor? Yazı bir mail bülteninde yer alacaksa tasarlanan boşluğa başlığı sığacak mı? Başlık sitede görsel olarak nasıl gözüküyor?

İçerik türüne ve içeriğin nerede nasıl paylaşılacağına göre, başlıklarınızın belirli bir karakter limitinde olması gerekebilir. Sonradan çok güzel bir başlığı silmek zorunda kalmaktansa, baştan bu teknik zorunlulukları dikkate almak işinizi kolaylaştıracak. 


Abartılı olmamalı, “clickbait” hissi vermemeli.

“Bu ünlünün ne yaptığına inanmayacaksınız,” “İşte bir haftada 10 kilo vermenin yolları,” “Bunu okuyunca bir daha asla sigara içmeyeceksiniz” gibi sansasyonel ve abartılı başlıklar, bu içerikleri yayınlayan kurumlara duyulan güveni azaltacak, artık çok da tıklanmayan başlıklar. Konu ne olursa olsun, başlığınızda okuyucuya büyük vaatler vermek kulağa dürüst gelmeyecektir. “Clickbait” hissi veren veya gerçekten de “clickbait” olan başlıkların ve içeriklerin kullanıcı deneyimi için de oldukça zararlı olduğunu unutmamak gerek.


Etkili Başlık Önerileri

Başlıklarınızın özgün olması çok önemli. Ancak hem okurun ilgisini çekecek, hem de arama motorlarında iyi performans gösterecek başarılı başlıklar yazarken kullanabileceğiniz kalıplardan ilham almak işinizi kolaylaştıracak. İşte kendi konunuza ve kaleminize göre kişiselleştirebileceğiniz başlık önerileri:


Soru soran başlıklar

Çoğumuz soru cümleleriyle aramalar yapıyoruz. Neden başlıklar da bunu yansıtmasın?

  • Daha erken kalmak mı istiyorsunuz? Erken uyanmak için ipuçları
  • Nasıl daha disiplinli bir öğrenci olabilirsiniz?
  • Ukrayna’da nereler gezilmeli?


“Bunu yapın,” veya “Şunu neden yapmalısınız” başlıkları

Okuyucuya yol gösteren içerikler, özellikle konunun uzmanı olan ve saygı duyulan bir marka veya yazar tarafından üretilmişse, okuru yönlendiren nazik emir cümleleri hedef kitlenizi başlığa tıklamaya itebilir.

  • Terfi almak istiyorsanız önce bunları yapın
  • Kahveyi bırakmak için 5 sebep
  • Yoga yapmayı hiç denemediyseniz hemen bugün yogaya başlamak için 10 neden


“X Nasıl Yapılır” / “X Nedir” başlıkları

Hem çok aranan, hem de istediğiniz kadar konuya özel hale getirebileceğiniz bu başlıklar fazla yaratıcı görünmese de, belirli bir bilgiyi arayan kullanıcıların dikkatini çekmekte oldukça başarılı.

  • Evde yaş pasta nasıl yapılır?
  • Stoacılık felsefesi nedir, neden ilgilenmeliyim?


“X Rehberi” başlıkları

Yalnızca detaylı içerikler için uygun olacak bu başlık bazen karşımıza “X 101”  (veya başlangıç seviyesinden daha detaylıysa X 201) gibi versiyonlarla da çıkıyor.

  • Dijital pazarlamaya giriş yapacaklar için Google Adwords rehberi
  • Dağ Bisikleti Meraklıları İçin Bisiklet Seçme rehberi
  • Sörf 101: Sörf yapmayı nasıl öğrenirsin


Rakam veya veri kullanan başlıklar

Sayısal veriler kullanmak okuyucuya güven veriyor. Ayrıca liste içerikleriyle birlikte, numaralandırılmış içerikler oldukça popüler.

  • Sosyal medya kullanıcılarının %60’ının nefret ettiği şeyi sizin markanız yapıyor mu?
  • Ailecek tatil yapmak isteyenler için 10 yerli rota


“X Bunu Nasıl Yapıyor” başlıkları

Saygı duyulan kamusal figürler, otoriteler veya bilindik firmalar gibi okurların dikkatini çekecek kişi ve kurumları inceleyen başlıklar sosyal medyada oldukça popüler.

  • Fortune 500 şirketleri insan kaynakları süreçlerini nasıl yönetiyor
  • Elon Musk’ın daha az sürede daha çok kitap okuma sırları


“Çok Bilinmeyen…” başlıkları

  • Sigarayı bırakmanın çok bilinmeyen yolları
  • Sabahları koşuya çıkmanın çok bilinmeyen faydaları


“Kolay yolları” başlıkları

Bir konunun “yolları” şeklindeki başlıklarla çok sık karşılaşıyoruz. Ancak “kolay yolları,” “pratik yolları,” “hızlı yolları” gibi ifadeler seçerek dikkat çekmek ve benzer içeriklerden ayrılmak mümkün.

  • Ağırlık kaldırmaya başlamanın kolay yolları
  • Öğrenciyken kolayca para biriktirme yolları


İki noktalı başlıklar

Content Marketing Institute’a göre, başlıkta iki nokta üst üste veya noktalı virgül olması, tıklanma oranlarını %9 arttırıyor. 

  • Kahve mi Çay mı: Ezeli rakiplerin sağlığımıza etkisi ne?
  • Paleo Diyeti: kolaylıkları, zorlukları ve etkileriyle paleotik beslenme


Özelleşmiş başlıklar 

Başlığı okuyanların, ilgili yazının içeriğini ve hedef kitlesini anlaması açısından başlıkların kime hitap ettiği gibi detayları vermek işinize yarayabilir.

  • “Bir Şirket Kurmak İçin Bilmeniz Gerekenler” değil, “İlk Şirketini Kurmak İsteyen Genç Girişimcilerin Bilmesi Gerekenler” 


İlgi çekici sıfatlar kullanan başlıklar 

  • “Evinizde daha fazla yemek pişirmek için ipuçları” yerine “Evinizde daha fazla yemek pişirmek için eğlenceli ipuçları”
  • “Uyku düzeni geliştirmenin yolları” değil, “Uyku düzeni geliştirmenin kanıtlanmış yolları”


Sorunu gösterip çözümü veren başlıklar: 

  • Spora başlamak isteyen ama disiplin sağlayamayanlar için motivasyon kazanma yöntemleri
  • Markanızın Instagram erişimi düştüyse uygulamanız gereken taktikler


Kişisel hikayeler veya perspektifler kullanan başlıklar

Başkalarının ilginç hikayelerini okumaktan çoğumuz hoşlanıyoruz. Başlıkta ben dili kullanarak kişisel bir deneyimi anlatmak hem merak uyandıracak, hem de okurun empati kurmasını sağlayacak.

  • “Bir ay boyunca her gün meditasyon yaptım. İşte öğrendiklerim:”
  • “40 yaşından sonra mesleğine geri dönmüş bir mühendis olmak”


“Hangisi daha iyi” başlıkları

İki şeyi karşılaştıran başlıklar hem ilgi çekiyor, hem de “x mi y mi” gibi popüler aramalara cevap veriyor.

  • “Resimle uğraşmaya yeni başlayanlar için karakalem mi yoksa akrilik mi?
  • “Samsung mu Apple mı: 2019 telefon modellerini karşılaştırdık”